ضرورت استفاده از اشیاء فلزی لعاب دار

مقالات

واژه لعاب

” ENAMEL ”، ریشه لاتین داشته و از کلمه ” Smaltum ” واژه لعاب مشتق شده است. در زبان فرانسه و همچنین با تلفظی مشابه در آلمان، از لغت ” Email ” برای بیان این واژه استفاده شد.

لعاب، به جامدی شیشه گون که از ذوب یا گداختن مخلوطی از چندین ماده معدنی بدست می‌آید اطلاق می‌شود. باستان شناسان بر این باورند که اولین بار در سواحل مدیترانه و به‌طور دقیق تر در مصر و قبرس، در طول دو قرن قبل از میلاد مسیح از لعاب استفاده می‌شده است. بعد از این که شیشه کشف شد و بشر رنگ کردن و تزئین نمودن آن را آموخت به فکر استفاده از ماده ای شبیه به شیشه برای تزئین اشیایی که از فلز ساخته می‌شدند افتاد و بدین ترتیب لعاب تولد یافت. استفاده از لعاب این امکان را به بشر می‌داد تا رنگ طبیعی فلزات را درخشان تر جلوه دهد و بدین ترتیب به ارزش و زیبایی آن‌ها بیفزاید.

مواد لعاب چیست؟

در خلال دورانی که ذکر شد. لعابکاری تنها بر اساس دانش تجربی صورت می‌گرفته است و هر کارخانه لعابکاری مطابق با دستور العمل های محرمانه خود که فقط در دست استادکاران بود کار می‌کرد و حتی اغلب این دستور العمل‌ها برای صاحبان آن‌ها نیز به‌طور کامل شناخته نشده بودند.

امروزه اکثر کارخانجات لعابکاری، لعابها را از کمپانیهای ویژه خریداری نموده و با استفاده از روش‌های از پیش تعیین شده از آن‌ها استفاده می‌کنند.

در بین مواد معدنی که برای تولید و ساخت لعابها مورد استفاده قرار می‌گیرند ترکیبات بور از بیشترین اهمیت برخوردار می‌باشند. لعاب‌های جدید حاوی بیش از %۲۵ اسید بوریک می‌باشند. وجود این مقدار اکسید بور در لعابهای آستری و رویه این امکان را فراهم می سازد که دو لایه با یکدیگر و در درجه حرارت بین ۸۰۰ تا ۸۵۰ درجه سانتیگراد پخته شوند. از طرفی در درجه حرارت های پایین در لعابهای محتوی بور، ایجاد پیوند مناسب بین سطح فلز و لعاب امکان پذیر است. چنین لعابهایی ایجاد سطوح سالم و بدون نقص را نیز، تضمین می کنند. وجود بور در لعاب به‌طور قابل توجهی از بروز عیوبی که به گونه ای اجتناب ناپذیر در قطعات لعابکاری شده مشاهده می شوند، از قبیل لکه های ۱-خال ماری و ۲-تاول زدگی جلو گیری می‌کند.

در حال حاضر از اکسید بور تنها در ترکیب لعابهایی که نیاز به مقاومت بالا در برابر اسیدها دارند، مثل لعابهای مورد نیاز برای لوازم خانگی، با نسبت های زیاد استفاده می‌شود.

فواید استفاده از لعاب

آهن به‌عنوان فلزی پایه همواره در معرض خطر خوردگی و زنگ زدن قرار دارد. از این رو استفاده از لعاب به‌عنوان محافظی در برابر خوردگی به‌اندازه کاربرد تزئینی آن، منطقی تلقی می‌شود. علاوه بر آن لعاب‌ها چنان سطح مقاومی بر ظروف آهنی ایجاد می‌نماید که حتی در مجاورت تنش‌های حرارتی نیز، فلز را حفظ می‌کند.

خواص و کیفیت لعاب به‌طور مداوم بود و توسعه داده می‌شد و روش‌های تعدیل‌شده‌ای در زمینه توسعه لعاب اشیاء آهنی و افزایش قدرت چسبندگی لعاب به فلز به کمک ناهموار نمودن سطح آن بر روش‌های قبلی چیره گشته‌اند. پلاستیک‌ها و رنگ‌ها به‌عنوان پوشش محافظ سطوح فلزی با لعاب در رقابت می‌باشند، ولی با توجه به پایان یافتن ذخایر مواد آلی در آینده‌ای نه‌چندان دور، نهایتاً لعاب نقش برتری را در حفاظت از سطوح فلزی خواهد داشت و صنایع مختلف اجباراً باید در توسعه صنعت لعاب‌ جدیت بیشتری به خرج دهند. کیفیت ظاهری لعاب و همچنین امکان ایجاد نقصان در تقاضای مصرف‌کنندگان نسبت به عرضه، بعید به نظر نمی‌رسد که تقاضا به‌سوی محصولاتی با عمر طولانی‌تر متمایل گردد و در آن هنگام محصولات و قطعات لعابی نقش برتری ایفا خواهند کرد.

, ,

مقالات مرتبط با این موضوع

آیتمی یافت نشد

فهرست